Dùng cây mật gấu hay kim thất tai – tất cả sẽ được giải đáp ngay sau đây

Cây mật gấu là thảo dược tự nhiên được biết đến như một trong những vị thuốc quý của dân tộc. Tuy nhiên, hiện nay việc lựa chọn cây mật gấu đúng chuẩn, chất lượng cũng như cách dùng, công dụng của loài dược liệu này đang trở thành mối quan tâm của rất nhiều người. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn một cái nhìn toàn diện nhất về loại cây mật gấu.

Cây mật gấu

Đôi điều về cây mật gấu

Cây mật gấu thực tế đã được các nhà khoa học cũng như các bác sĩ Đông Y chứng minh về khả năng cũng như công dụng chữa bệnh. Trước kia thì nguồn cung cây mật gấu chủ yếu là khai thác từ thiên nhiên, mọc hoang, hiện nay thì người tiêu dùng có thể tìm mua cây mật gấu ở những vườn dược liệu uy tín để đảm bảo chất lượng. Cây mật gấu phân bố chủ yếu ở các vùng núi phía Bắc như Bắc Kạn, Lai Châu, Cao Bằng, Lào Cai… một số nơi miền Trung cũng có như do điều kiện thổ nhưỡng cũng thời tiết không phù hợp nên chất lượng sẽ không phổ biến bằng miền Bắc.

Một vài năm gần đây, cây mật gấu đột nhiên nổi lên như một loại dược liệu quý giúp chữa nhiều căn bệnh. Tuy nhiên, do thông tin được xào đi xào lại và truyền tai nhau nên có rất nhiều sai lệch khiến người dùng nhận thức sai lầm. Nhiều người vẫn mơ hồ thực sự đâu mới là cây mật gấu đúng chuẩn và liệu mình có chọn sai không?

Phân biệt cây mật gấu nam (kim thất tai) và mật gấu bắc (hoàng liên ô rô)

Lâu nay, nhiều người cứ nghĩ rằng cây mật gấu có hai loại là mật gấu nam và mật gấu bắc. Cái tên mật gấu Nam mà mọi người hay gọi chỉ là do địa điểm trồng mà ra, thực chất nó chính là kim thất tai (cây lá đắng). Cây mật gấu Bắc và kim thất tai thực tế là 2 loại, công dụng điều trị cũng như sử dụng cũng khác nhau, do đó chúng ta cần biết phân biệt để áp dụng cho đúng tình trạng bệnh của mình, tránh nhầm lẫn dẫn tới việc điều trị không hiệu quả.

Phân biệt cây mật gấu Bắc và cây lá đắng (kim thất tai)

Phân biệt cây mật gấu Bắc và cây lá đắng (kim thất tai)

Theo cuốn Cây thuốc và vị thuốc Việt Nam của GS Đỗ Tất Lợi: Cây mật gấu chính là cây hoàng liên ô rô, mọc ở vùng núi phía Bắc Việt Nam, một loại cây thân gỗ thuộc họ hoàng liên cao khoảng 1,5m trở nên. Chính vì thế, loài cây thân mềm, lá đắng như mọi người vẫn hay gọi là mật gấu nam thực chất là không đúng. Cách phân biệt cũng như hoạt tính 2 loại này như sau:

Cây kim thất tai

  • Tên gọi khác: cây lá đắng, săm gan, mật gấu nam bộ, cây cơm kìa, cây bầu đất, thiên đắc địa hồng… Trung Quốc còn gọi là Nam Phi Diệp.
  • Đặc điểm nhận biết: cây nhỏ thân thảo, mềm giống như cây dâu tằm, dạng bụi, cao từ 1 – 2 m, cành thẳng, gốc phân nhánh. Lá kim thất tai có đường kính khoảng 2 – 4cm, mềm mại, có lông tơ, phiến lá dày răng cưa, đầu lá nhọn, to và hơi tù, cuống lá dài khoảng 2cm, khi già lá nhẵn bóng. Hoa kim thất tai mọc ở đầu cành thành từng chùm.

Cây lá đắng (kim thất tai)

Cây lá đắng (kim thất tai)

  • Bộ phận sử dụng: Lá cây. Lá cây kim thất tai có vị đắng nên thường được gọi là cây lá đắng. Dân gian thường dùng lá cây để nhai sống chữa bệnh, nấu canh hoặc pha trà uống. Vì thuộc họ Cúc nên lá kim thất tai có tác dụng tiêu viêm, phong ngứa, tiêu thũng, bình nhiệt…
  • Hỗ trợ chữa bệnh: đau nhức buốt lưng, sưng đau do trật đả, đau thần kinh do phong thấp, sưng đau, đau vai gáy, bệnh trĩ, viêm gan, mát gan, viêm phổi, mỡ máu, giã rượu, mẩm ngứa… Nhiều người truyền tai nhau hình ảnh tờ báo nói cây lá đắng trị tiểu đường, nhưng thực tế chưa có nhà nghiên cứu nào chứng minh công dụng này, vì thế tốt nhất người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ, tránh để lại tác hại không may.

Cây mật gấu Bắc (Hoàng liên ô rô)

Cây mật gấu Bắc

Cây mật gấu Bắc

Lâu nay, cây mật gấu Bắc vẫn bị nép vế hơn so với kim thất tai, cũng bởi những thông tin sai lệch trôi nổi trên mạng. Nhưng chính xác thì, hoàng liên ô rô mới thực chất là cây mật gấu chuẩn. Theo giáo sư Đỗ Tất Lợi thì loài cây này được đoàn điều tra dược liệu của tỉnh Lào Cai phát hiện ở vùng núi cao huyện Bát Xát vào năm 1967. Dưới sự giúp sức về mặt chuyên môn của Trường Đại học Dược. Trước khi được các nhà khoa học khai quật về công dụng, nhân dân ở đây đã dùng cây này như một vị thuốc chữa bệnh, tương tự như vị hoàng bá, hoàng liên. Hiện nay, mật gấu Bắc chủ yếu được tìm thấy và trồng tại các vùng núi cao của phía Bắc như Lai Châu, Sơn La và một số viện dược liệu Hà Giang, Cao Bằng.

  • → Tên gọi: vì có tác dụng như vị hoàng liên, lá lại răng cưa như ô rô nên các nhà nghiên cứu đã đặt tên loài cây này là Hoàng liên ô rô, nhưng dân gian quen gọi với cái tên mật gấu Bắc hơn. Tên khoa học là Mahania annamica Gagne.
  • → Miêu tả: là loài cây thân nhỏ, cao khoảng 3 – 4m, thân gỗ màu vàng, cành không có gai. Lá cây mật gấu Bắc rất dễ nhận biết, dạng kép hình lồng chim sẻ, mọc so le dài 20 – 40cm, đầu sắc nhọn, có 2 gai ở phía cuống lá, cuống tròn rộng 25 – 40mm, dài khoảng 7 – 10cm, mỗi bên có khoảng 4-8 răng… Hoa mọc thành cụm, màu vàng nhạt, phân cành phía dưới. Quả mọng màu xanh, hình cầu.

Hoa của cây mật gấu Bắc

Hoa của cây mật gấu Bắc

  • › Dược tínhTheo nghiên cứu thì một cây hoàng liên ô rô có khoảng 0,3% ancaloit (bao gồm becbamin, oxyacanthin, magnoflorin, jatrorrhizin, panmatin, becberin…). Quả cũng chứa jatrorrhhizin và berberin. Rễ chứa neprotin và umbellatin. Riêng thân cây có 0,35 – 2,5% becberin, chính vì thế thân cây đem lại nhiều dược tính có lợi và thường được sử dụng nhất.
  • › Bộ phận sử dụng: khác với kim thất tai, mật gấu Bắc sử dụng thân cây là chủ yếu. Tính đắng và mát của hoàng liên ô rô sẽ công vào 4 kinh thận, can, phế, vị… giúp thanh nhiệt, giải độc, làm se, tiêu viêm.

Cây mật gấu Bắc sử dụng thân cây để chữa bệnh là chủ yếu

Cây mật gấu Bắc sử dụng thân cây để chữa bệnh là chủ yếu

Như vậy có nghĩa kim thất tai và mật gấu không phải là một, mỗi loại lại cho công dụng riêng. Nói thế không có nghĩa cây kim thất tai mà mọi người hay gọi là cây mật gấu Nam không tốt, ngược lại nó cho hiệu quả chữa bệnh đáng nể. Tuy nhiên, việc phân biệt là vô cùng cần thiết, chúng ta nên gọi cho chính xác để tìm mua và sử dụng đúng cách.

Tác dụng của cây mật gấu Bắc

Thực tế, cây mật gấu Bắc có nhiều công dụng nhưng hầu hết vẫn chưa được chúng ta khai phá hết. Không giống như kim thất tai, lá của cây mật gấu Bắc ít cho công dụng hơn, ngược lại thì thân cây hoàng liên ô rô lại là nguồn dược liệu cực tốt cho sức khỏe. Dưới đây là những công dụng chữa bệnh của loài cây này:

  • × Chữa đau sưng mắt đỏ, viêm gan vàng da, men gan cao, xơ gan…
  • × Tiêu chảy, viêm ruột, kiết lỵ, viêm đại tràng, các bệnh về đường ruột.
  • × Đau thắt lưng, đau khớp, ung thư, đặc biệt là ung thư cổ tử cung.
  • × Ho lao, mất ngủ, chóng mặt, ù tai, lưng gối yếu mỏi, khạc ra máu, ho lao, chữa sốt cơn.
  • × Cây mật gấu giảm cân, trị mụn, viêm da dị ứng, lở ngứa, mụn nhọt, trứng cá, lở loét, lợi tiểu.
  • × Hỗ trợ điều trị cho người mắc bệnh sỏi thận.
  • × Chữa động kinh, suy nhược, ngất xỉu, tâm thần bị kích động.
  • × Các vết thương bị sưng tím hay bầm đập, các vết thương mổ, các bộ phận đau sức chỉ cần bôi rượu mật gấu là khỏi.
  • × Tăng cường sức khỏe, điều trị suy kiệt cơ thể, chán ăn, nâng cao tình dục cho cả nam và nữ.
  • × Giúp cơ thể chống lão hóa.
  • × Góp phần ngăn ngừa tế bào gây ung thư và hỗ trợ kéo dài sự sống hơn.
  • × Tiêu mỡ, giảm béo.

Cách dùng cây mật gấu Bắc (Hoàng liên ô rô)

Như đã nói ở trên, thân cây mật gấu Bắc chính là nguồn dược liệu quý chứa lượng becberin dồi dào, chính vì thế để hỗ trợ cũng như điều trị bệnh, nhất thiết chúng ta phải tìm mua được thân gỗ cây tốt để sử dụng. Thông thường, có 2 cách sử dụng thân cây hoàng liên ô rô.

Ngâm rượu

Ngâm rượu thân cây mật gấu rất có lợi cho sức khỏe

Ngâm rượu thân cây mật gấu rất có lợi cho sức khỏe

Để lấy hết hoạt chất cũng như tiện cho quá trình sử dụng, người ta thường ngâm rượu thân cây mật gấu. Thân cây mật gấu sau khi được thu hái sẽ đem ra phơi khô, chẻ nhỏ cỡ ngón tay rồi cho vào bình ngâm với rượu. Nếu có điều kiện, rửa qua thân cây đã chẻ bằng rượu rồi mới ngâm, chọn đúng nguyên liệu chuẩn thì màu của rượu mật gấu sẽ dần ngả màu vàng óng như mật. Thường thì tùy vào ý chủ nhân mà tỉ lệ rượu: thân cây sẽ nhiều hoặc ít, tuy nhiên nên áp dụng theo công thức này:

  • ⇒ 0,5kg rễ ngâm với 5 lít rượu trắng loại ngon.
  • ⇒ Thời gian ngâm: 15 – 30 ngày là dùng được, càng để lâu càng tốt.
  • ⇒ Ngày uống 3 lần, mỗi lần ½ chén nhỏ.
  • ⇒ Rượu có vị đắng, nếu chưa quen pha thêm rượu cho nhạt bớt, uống lâu sẽ cảm thấy rất thích.

Thay vì cứ uống các loại rượu linh tinh, tại sao bạn không dùng rượu mật gấu nhỉ, đó sẽ là lựa chọn sáng suốt cho sức khỏe. Nhưng nhớ uống đúng điều lượng như trên nhé, đừng lạm dụng quá bởi rượu chỉ tốt khi uống vừa đủ mà thôi. Điều quan trọng nhất phải tìm được thân cây mật gấu chuẩn và chất lượng nhất mà thôi, tránh mua phải hàng giả, bị pha trộn hoặc không đảm bảo.

Sắc nước uống

Nếu không uống được rượu muốn rút ngắn thời gian chờ đợi, bạn có thể sắc thân cây mật nhân với nước uống như bình thường. Cắt khoảng 20g thân cây thành lát nhỏ rồi cho nước vào đun sôi khoảng 20 phút lấy, để nguội bớt rồi uống hàng ngày. Có điều kiện uống thay nước lọc hàng ngày sẽ vô cùng có lợi cho sức khỏe.

Chẻ nhỏ cây mật gấu ra rồi sắc với nước uống hàng ngày

Chẻ nhỏ cây mật gấu ra rồi sắc với nước uống hàng ngày

Ngoài ra bạn cũng có thể dùng thân cây hoặc rễ cây mật gấu nấu với nhiều nước hơn để tắm giúp chữa mụn nhọt, lở ngứa, viêm da dị ứng… vô cùng hiệu quả.

Bỏ túi một vài cách chữa bệnh bằng cây mật gấu

Chữa bệnh viêm túi mật cấp tính

Nguyên liệu:

  • χ Thân cây mật gấu khô 20 – 50g hoặc tươi 40 – 70g.
  • χ 20g mộc thông.
  • χ Chi tử 10g.
  • χ 8g nhân trần

Cách dùng: Tất cả nguyên liệu sắc với 1,5 lít nước, đun cho tới khi còn 1/3 thì tắt bếp, để nguội bớt rồi uống hàng ngày.

Vàng da do viêm gan cấp tính

Nguyên liệu:

  • χ Cỏ gà 15g
  • χ Cây chó đẻ 12g.
  • χ Mật gấu 20g khô

Cách dùng: Sắc nước uống hàng ngày, chỉ uống trong ngày, hôm sau phải thay nguyên liệu mới.

Chữa bí tiểu

Nguyên liệu:

  • χ Cây mật gấu 20g.
  • χ Cỏ mã đề 20g.

Cách dùng: Đem tất cả vị thuốc trên sắc với nước uống thay nước lọc, sử dụng khoảng 5 ngày sẽ thấy hiệu nghiệm.

Mua cây mật gấu ở đâu uy tín

Trước tiên để tìm địa chỉ mua cây mật gấu, bạn cần xác định xem mình mua và sử dụng với mục đích gì để tránh mua nhầm cây thất tai. Nếu thực sự cần hỗ trợ điều trị với các bệnh trên thì bước tiếp theo mới tìm hiểu xem địa chỉ bán thân cây mật gấu nào tốt nhất.

Theo chia sẻ của chuyên gia trồng cây mật gấuvườn dược liệu Hà Giang, Cao Bằng (đơn vị cung cấp dược liệu vào bậc nhất cả nước) thì người dùng chớ nghĩ cây mật gấu nào chả giống nhau. Đương nhiên cây mật gấu tự nhiên là tốt, nhưng không phải ai cũng có điều kiện mua được, mọi sự chỉ là lời hứa không căn cứ. Tốt nhất nên sử dụng những cây mật gấu được trồng theo quy trình khoa học để đảm bảo không có chất độc hại, phân hóa học hay thuốc trừ sâu.

mua cây mật gấu ở đâu uy tín

Nhận thấy sự cần thiết trong việc mang đến sản phẩm sạch đảm bảo chất lượng, công ty cổ phần Toàn Phát Vượng đã đứng ra bao tiêu toàn bộ khâu nuôi trồng, chăm sóc và thu hoạch, chế biến cây mật gấu của viện dược liệu Hà Giang. Như vậy, người tiêu dùng sẽ không phải lo lắng về độ chuẩn cũng như giá thành bởi không phải qua trung gian nào cả. Để đảm bảo cho chất lượng, Toàn Phát Vượng xin chỉ cung cấp sẵn thân cây mật gấu khô đóng gói, khách hàng có nhu cầu mua xin tươi xin liên hệ trước.

Ưu đãi: Miễn phí vận chuyển trên 1 kg, giao hàng tận nhà, thanh toán khi nhận hàng.

Mọi chi tiết xin liên hệ:

Phòng chẩn trị y học cổ truyền An Dược

Địa chỉ: 115 Hoàng Ngân – Thanh Xuân – Hà nội

Hotline: 097.678.1143 (Gặp chị Diện)

(Liên hệ ngoài giờ hành chính – Anh Toàn: 0912.833.545)